Lan Ngọc Điểm - Đai Châu





Ngọc Điểm – Đai Châu là một trong những giống lan rừng được nhiều người yêu thích nhất bởi không chỉ có dáng hoa đẹp, hương rất thơm, mà còn nở đúng vào dịp Tết Nguyên Đán. Cũng chính vì vậy, loài lan này còn có tên gọi khác là Nghinh Xuân.

1. Đặc điểm của loại lan ngọc điểm

Tên khoa học của Ngọc Điểm là Rhynchostylis Gigantea, và ngoài những cái tên như đã nhắc là Nghinh Xuân, Đai Châu, thì giống lan rừng này còn được biết đến với những cái tên ít phổ biến hơn như Lưỡi Bò, Đuôi Rồng Lớn, Tai Trâu...



Tại Việt Nam, Ngọc Điểm hiện được trồng khá phổ biến ở các tỉnh thuộc vùng cao của Nam Trung Bộ bởi giống lan này có khả năng chống chịu rất tốt với khí hậu nắng nóng, các loại bệnh tật và sâu bệnh, khả năng sinh trưởng rất nhanh và mạnh. Với đặc tính này, cũng có thể nói Ngọc Điểm là một trong những giống lan rừng dễ trồng nhất.
Ngọc Điểm thường phát triển thành từng bụi lớn với các lá to bản, dài và xanh mướt. Đây là giống lan thuộc nhóm đơn thân, không có giả hành, sở hữu bộ rễ khá to, mọc thẳng từ phần thân. Nếu được trồng trong điều kiện tự nhiên thì Ngọc Điểm có thể đạt chiều cao lên tới hơn 1 mét.

Thời điểm ra hoa của Ngọc Điểm là vào tháng 12 âm lịch, trùng với tết cổ truyền của Việt Nam. Tuy nhiên, vào những năm nhuần thì cây sẽ trổ bông sớm hơn. Vào thời điểm này, cây sẽ cho những bông hoa với mùi thơm thoang thoảng.

Khả năng chịu nóng và chịu hạn của lan Ngọc Điểm khá tốt, có thể phát triển tốt trong điều kiện nhiệt độ từ 26 – 30 độ C.  Tuy vậy, đây cũng là giống lan ưa ẩm, độ ẩm càng cao thì bộ rễ mọc càng nhanh, lý tưởng nhất là từ 40 – 70%. 

Ngọc Điểm cũng là giống lan ưa sáng, nhưng nếu ánh sáng trực tiếp quá 60% thì cây rất dễ bị bỏng lá. Mặc dù vậy, nếu bạn trồng giống lan rừng này ở nơi quá râm mát thì cây sẽ tăng trưởng chậm và yếu ớt hơn, bộ rễ chậm phát triển và rất khó ra hoa.

Hiện nay, lan Ngọc Điểm được bán tại TP.HCM thường có 2 xuất xứ, một là từ các rừng thuộc miền Đông Nam Bộ, và một là từ cao nguyên Nam Trung Bộ. Ngoài 2 nguồn này thì còn có một số giống có màu đỏ, trắng, màu gạch được nhập về từ Thái Lan. Trong số này, các giống có xuất phát từ vùng Đông Nam Bộ là có khả năng sinh trưởng tốt hơn cả trong điều kiện nhiệt độ của TP. HCM.

2. Nhận biết các loại lan Ngọc Điểm

* Ngọc Điểm Rừng và Đai Châu Thái

Màu hoa:
Trong khi Ngọc Điểm rừng chỉ có hoa màu trắng đốm tím, thì Hoa Đai Châu Thái có 4 màu là đỏ khoang trắng, đỏ thẫm, cam, trắng tuyền, hồng tím.

: Đai châu Thái có lá ngắn, to bản và xếp khít lại với nhau. Nếu được trồng trong môi trường có độ ẩm tốt, nhiệt độ được kiểm soát thì Đai Châu Thái sẽ có lá rất xanh mướt.

Ngọc Điểm rừng có lá dài, nhỏ, thưa hơn và nhìn không đẹp như lá của Đai Châu bởi có nhiều vết xước, màu cũng nhạt hơn do tiếp xúc nhiều với ánh nắng.

Hoa: Hoa của Đai Châu Rừng chỉ có duy nhất một màu là trắng điểm đốm tím, nhưng những đốm tím này cũng khá ít. Trong khi đó, Đai Châu Thái rất đa dạng về màu sắc.



* Sóc ta (Đuôi chồn) Rhynchostylis retusa

Sóc ta có tên gọi latinh là Rhynchostylis retusa. Sóc ta cho hoa với những cành dài, có nhiều bông nhỏ màu trắng đốm tìm xếp khít lại với nhau thành một chuỗi, có hương thơm nhẹ nhàng, thường cho hoa vào tháng 4. So với Ngọc Điểm rừng thì Sóc ta có chuỗi hoa và lá xếp gọn gàng hơn thay vì bành ra, các lá cũng dài và dày hơn với những đường sọc dọc ở thân lá.



3.  Cách trồng và chăm sóc lan Ngọc Điểm

Vì là giống độc trụ nên khi trồng, Ngọc Điểm cần được kết hợp với giá thể thật thoáng, thậm chí chỉ cần cột vào mọt cây tựa rồi dùng giá thể với 3 cục than to là đủ.

Đối với Ngọc Điểm, việc thay chậu cần được tiến hành sau mùa nghỉ của cây, cụ thể là vào đầu mùa mưa. Nếu thay vào thời điểm khác thì cây vẫn có thể sống nhưng không được khỏe mạnh bằng.

Giống lan này có khả năng hấp thu nước tốt và vì giá thể thoáng nên việc tưới nước cần tiến hành 2 lần/ngày và chỉ 1 lần/ngày nếu vào mùa nghỉ.

Mùa nghỉ của Ngọc Điểm sẽ kéo dài khoảng 3 tháng, bắt đầu từ tháng 2 – tháng 4. Ở thời điểm này thì chỉ cần tưới nước, không cần bón phân. Để cây khỏe mạnh hơn trong mùa nghỉ, khi thấy các nụ hoa bắt đầu chớm thì dùng phân bón có tỉ lệ kali cao hơn.

4. Cách nhân giống lan Ngọc Điểm

* Cách 1: Nẹp thân cây và ngọn cây nằm ngang để cây nẩy ra nhiều mầm. Lưu ý là cần đè cho thẳng, không được ngẩng lên trời để lan không bị mất dáng. Thời gian nẹp càng lâu thì lan sẽ càng cho ra nhiều cây con.



* Cách 2: Treo ngược cây cho bộ rễ hướng lên trời, còn phần ngọn hướng xuống dưới đất. Cách này cũng sẽ khiến lan mọc ra nhiều cây con, tuy nhiên lại làm cho dáng cây bị cong như con tôm.

* Cách 3: Nhân giống vô tính trong ống nghiệm tại các trang trại công nghiệp.

5. Kích thích lan Ngọc Điểm ra hoa đúng Tết

Đối với Ngọc Điểm, tính từ khi nách lá nhú ra nụ cho tới khi hoa nở sẽ mất khoảng 1 tháng.  Thời điểm ra hoa của giống lan rừng này là vào dịp Tết Nguyên Đán, nhưng nở sớm hay muộn thì còn tùy thuộc vào điều kiện thời tiết của từng năm. Những năm trời lạnh nhiều thì cây sẽ cho hoa trễ hơn, ngược lại, trời nóng thì hoa sẽ nở sớm. 

Để tác động cho cây ra hoa theo ý muốn thì chúng ta có thể phun thuốc kích bông. Vào cuối tháng 11 âm lịch, ta quan sát vòi hoa, nếu thấy vòi có chiều dài khoảng từ 5cm trở lên thì tỷ lệ cao là cây đó sẽ nở hoa trước Tết. Trong trường hợp này, để hoa nở chậm hơn, rơi trúng vào dịp Tết thì cần thay đổi ánh sáng và làm cho cây giảm hấp thụ nhiệt độ bằng cách đưa lan vào trong bóng râm, đồng thời chỉ nên tưới nước vào sáng sớm hoặc chiều mát.

Đối với những cây có nguy cơ nở trễ sau Tết (dấu hiệu là vào cuối tháng 11 âm lịch mà vẫn chưa ra vòi hoa hoặc vòi hoa còn quá ngắn), giải pháp là tăng cường ánh sáng để cây quang hợp, kết hợp bón thêm phân NPK 10-30-30 hay 15-60-15. Những loại phân có nhiều lân và kali như vậy sẽ giúp kích thích cho lan nở hoa đúng vào dịp đầu xuân.

Kinh nghiệm truyền thống của những người chơi lan cho biết, đối với các giống lan rừng như Ngọc Điển, để lan cho ra hoa đúng vào dịp Tết thì thời điểm từ cuối tháng 9 cho tới đầu tháng 10 âm lịch, chúng ta cần tưới bớt phân lại hoặc chỉ cần tưới nước để giữ cho cây ổn định là sẽ ra hoa đúng vào dịp Tết.

4. Phòng trừ bệnh và dịch hại cho lan ngọc điểm

Theo định kỳ nên phun một số loại thuốc như Booc Đo,Tilt Super tầm 1 lần/tháng vào mùa khô, và khoảng 2 tuần/lần vào mùa mưa để phòng nấm. Với các loại thuốc này thì bạn có thể pha chung với phân để xịt vào cây.

Nên chăm sóc thường xuyên để phát hiện sớm bệnh hại lan, đồng thời phải dọn sạch cỏ rác trong vườn vào mùa mưa, không để bị đọng nước. Khi thấy lá có các biểu hiện sâu bệnh thì cần phải cắt bỏ ngay để tránh bị lây lan.

ĐT





«  1 2 3 4 5  ...  »